Geef onze jongeren een school dicht bij huis

Het gemeentebestuur van Ranst leest élk bezwaarschrift plichtsbewust en grondig na. Inhoudelijk maakt een positieve boodschap daar dus wél verschil. Het probleem is de beeldvorming errond: bij de vorige aanvraag werd in de media enkel het aantal bezwaren gemeld, zonder te vermelden hoeveel daarvan positief bedoeld waren. Een positief bezwaar dreigt zo mee te tellen als tegenstem. Met een positieve melding via het e-loket van de gemeente is er geen enkele twijfel over wat je bedoelt.

Elke stem telt, maar persoonlijke meldingen die echt uit het hart komen wegen extra door. Start best met de eerst zin uit de voorbeeldtekst, maar voeg gerust een persoonlijk voordeel of ervaring toe.

Dat is becijferd. Ranst hoort bij de onderwijszone Lier, samen met Berlaar, Heist-op-den-Berg, Lint en Nijlen. In de capaciteitsprognose voor die zone ligt het verwachte aantal leerlingen vanaf het schooljaar 2026-2027 hoger dan de benutbare capaciteit: 10.807 verwachte leerlingen tegenover 10.297 benutbare plaatsen. In de jaren nadien blijft het verwachte aantal stijgen tot boven de 10.900. Dat is ook de reden waarom de Vlaamse overheid subsidies voor deze school voorziet.

Precies daarom is de inplanting zo gekozen. De school sluit aan op de gewestweg, maar de toegang ligt niet rechtstreeks aan de Kromstraat, zodat er geen manoeuvres of aanschuivende auto's op de weg zelf komen. Alle parkeren en alle manoeuvres gebeuren op eigen terrein, via een kiss-and-ridezone met 90°-parkeren. Er kwam ook een aparte doorsteek naar de Kempenlaan, zodat leerlingen veilig te voet en met de fiets binnenkomen zonder de woonwijk te belasten. Rond de site ligt bovendien veel openbaar domein, wat extra ruimte geeft om het verkeer veilig in te richten. En de definitieve verkeersinrichting wordt niet door de school alleen bepaald: het Agentschap Wegen en Verkeer moet zich over de ontsluiting uitspreken. Daarbij komt dat de gemeente zelf aan de Kromstraat wil werken: in het meerjarenplan 2026-2031 van Ranst staat onder volgnummer RA000896 een krediet van 20.000 euro voor 2026 voor de Kromstraat, als gemeentelijk aandeel, prefinanciering van fietspadsubsidies en ereloon. Dat is nog een voorbereidend budget en geen aanleg, maar het toont dat een veiliger fietsinrichting van deze gewestweg (de N116) ook bij de gemeente op de agenda staat.

Dat gevoel is begrijpelijk, maar het voorste deel van de site is geen weide met een beschermd statuut: het ligt al sinds jaar en dag in woonzone, dus het is bouwgrond. Dat kan iedereen zelf nakijken op Geopunt, het officiële kaartenloket van de Vlaamse overheid. De rode zone loopt over alle drie de percelen: in de legende van het gewestplan staat rood voor woongebied en wit met rode blokjes (arcering) voor woonuitbreidingsgebied, vandaag woonreservegebied genoemd (die legende is o.a. terug te vinden in officiële rapporten van de Vlaamse overheid). De eigenaars willen verkopen, en bouwgrond in woonzone is schaars en gegeerd. De vraag is dus niet óf er hier iets komt, maar wát er komt. En woongebied laat heel veel toe. Dat staat zwart op wit in artikel 5.1.0 van de gewestplanvoorschriften (omzendbrief van 8 juli 1997 bij het koninklijk besluit van 28 december 1972): woongebieden zijn bestemd voor “wonen, alsmede voor handel, dienstverlening, ambacht en kleinbedrijf […] voor groene ruimten, voor sociaal-culturele inrichtingen, voor openbare nutsvoorzieningen, voor toeristische voorzieningen, voor agrarische bedrijven”. Op deze gronden gelden bovendien geen bijkomende voorschriften, en net dat maakt ze zo gegeerd bij projectontwikkelaars. Concreet kan hier dus evengoed een grootschalig cohousingproject komen: met dezelfde vloeroppervlakte als de school, ongeveer 5.200 m², gaat het naar schatting over 120 à 150 bewoners, elke dag van het jaar. Of sociale woningen in een samenwoonproject, een jeugdinstelling of opvangcentrum, een grote winkel, supermarkt, horecazaak, kantoor of andere dienstverlening, of een grotere zorg- of gemeenschapsvoorziening. In veel van die scenario's wordt er intensiever gebouwd en verhard dan bij deze school, waar ongeveer 7 % van de 51.710 m² verhard wordt. Bovendien blijft bij dit project het gebied achteraan onaangeroerd, en wil de gemeente daar volgens de initiatiefnemers een park- en groenzone aanleggen. Wie de open ruimte wil behouden, heeft met deze school dus meer kans op blijvend groen dan zonder.

De cijfers uit het dossier zelf spreken hier voor zich. De aanvraag in het Omgevingsloket betreft drie percelen met een gezamenlijke oppervlakte van 51.710 m². Daarvan wordt 2.658 m² waterondoorlatend verhard en komt er 954 m² waterdoorlatende verharding bij. Dat is ongeveer 5,14 % ondoorlatende verharding, of ongeveer 7 % als je alle verharding samen neemt. Het overgrote deel van de site blijft dus onverhard, en die cijfers zijn na te lezen in de plannen die in het Omgevingsloket ter inzage liggen. Daarbovenop staat dit project onder verhoogd toezicht van de dienst Integraal Waterbeleid. Die dienst rekent het volledige waterverhaal na volgens zeer strenge normen, en zonder haar positief advies wordt er geen vergunning verleend. Het regenwater wordt gebufferd op eigen terrein en vertraagd afgevoerd naar de riolering, zodat het niet naar de omliggende tuinen en kelders stroomt.

De beek verdwijnt niet: ze wordt naar achteren in het perceel verlegd en tegelijk sterk verbreed. Daardoor komt er juist méér ruimte voor water, zodat het regenwater natuurlijk kan insijpelen in plaats van snel af te stromen. Dat is precies wat het waterbeleid vandaag vraagt: ruimte geven aan water in plaats van het in een smalle bedding te dwingen. De bomen die daarvoor moeten wijken, worden opnieuw aangeplant. Het gaat dus om een herinrichting die de waterhuishouding van het gebied verbetert. Ook hier geldt dat de dienst Integraal Waterbeleid zich hierover moet uitspreken: zonder positief advies komt er geen vergunning.

De school komt uitsluitend op het voorste deel van de site, dat al sinds jaar en dag in woonzone ligt. Van de drie percelen in de aanvraag, samen 51.710 m², wordt slechts een klein deel bebouwd of verhard: 2.658 m² ondoorlatende verharding en 954 m² waterdoorlatende verharding, samen ongeveer 7 %. Het woonreservegebied achteraan blijft onaangeroerd. De gemeente wil daar volgens de initiatiefnemers een park- en groenzone aanleggen, en die stap kan pas gezet worden nadat de school mag bouwen en het achterste deel aan de gemeente verkocht wordt: zonder vergunning gebeurt er dus ook met dat groen niets. Dat het omvormen van woongebied naar groen in Ranst realistisch is, blijkt uit het beleid van de gemeente zelf. In het meerjarenplan 2026-2031 zijn middelen voorzien voor de aankoop van gronden in het kader van gebiedsontwikkeling, met een tussenkomst van de Vlaamse Overheid, en die investering staat ingeschreven onder het beleidsveld "Aankoop, inrichting en beheer van natuur, groen en bos". In Millegem loopt zo'n traject al concreet: daar wordt 4,3 ha woonuitbreidingsgebied omgevormd naar park- en bosgebied, samen met Kempens Landschap. Een woongebied dat groen wordt is in deze gemeente dus geen theoretisch scenario. Er zijn geen uitbreidingsplannen: de aanvraag bevat er geen, en de initiatiefnemers geven in hun communicatie consequent aan dat het gebouw ook op langere termijn ruimschoots volstaat. Dat het gebied achteraan groen blijft, is bovendien een winst: vandaag heeft dat gebied nog geen definitieve bestemming, en die moet er wel komen. Voor woonreservegebied (het oude woonuitbreidingsgebied) geldt namelijk een duidelijke tijdslijn in de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening: de gemeenteraad kan zo'n gebied vrijgeven of herbestemmen (artikel 5.6.11 en 5.6.12), maar voor gronden waarvoor op 1 januari 2040 geen gemeenteraadsbesluit tot vrijgave is genomen en die evenmin een herbestemming kregen via een ruimtelijk uitvoeringsplan, stelt de Vlaamse Regering uiterlijk op 31 december 2043 zelf een ruimtelijk uitvoeringsplan vast (artikel 5.6.15). Met andere woorden: vóór 2040 beslist de gemeente, daarna beslist Vlaanderen, op basis van bovenlokale noden en met alle onzekerheid die daarbij hoort.

De impact blijft beperkt, en dat is ook onderzocht. Voor geluid gelden strenge milieunormen, en de initiatiefnemers lieten een geluidsstudie uitvoeren die ook het geluid van spelende kinderen meerekent. Die studie blijft binnen alle geldende geluidsnormen, gemeten aan het eerste aangrenzende perceel. Daarnaast zitten leerlingen het grootste deel van de dag in de klas en komen ze enkel tijdens de pauzes naar buiten, 2 tot 3 keer per dag. Daarbuiten is het rustig op de site, en op de weekends en in alle schoolvakanties is er geen schoolactiviteit. Buiten de schooluren kan de turnzaal wel ter beschikking staan van kleine, lokale verenigingen, maar dat gaat om heel kleine groepen: telkens één vereniging per avond, met in het drukste geval ongeveer 26 aanwezigen en in de praktijk minder. Dat blijft van een heel andere orde dan wat er in woongebied nog allemaal kan komen: een grootschalig woonproject, een winkel, een horecazaak of een grote zorg- of gemeenschapsvoorziening, met activiteit de hele week door.

De turnzaal kan na de schooluren gebruikt worden door kleine, lokale verenigingen en kleine groepen, tot uiterlijk 22 uur. Het gaat om beperkte aantallen: de zaal wordt per avond aan één vereniging verhuurd, die de volledige ruimte gebruikt, zodat er nooit meerdere activiteiten tegelijk doorgaan. Volgens de nota bij de aanvraag komt dat neer op maximaal ongeveer 26 aanwezigen in het drukste scenario (volleybal met twee velden), en in de praktijk ligt dat aantal doorgaans lager: bij zaalvoetbal, basketbal of turnen gaat het om zo'n 10 tot 20 personen. Voor het parkeren verandert dat weinig: die aantallen passen ruim binnen de 17 parkeerplaatsen op eigen terrein, en het gebeurt buiten de spitsuren. Zo krijgt het verenigingsleven van Ranst extra ruimte, zonder dat de buurt er 's avonds hinder van hoeft te ondervinden.

In de aanvraag gaat het om 14 bomen, namelijk die op de plaats waar het gebouw komt. De overige bomen op en rond het perceel blijven staan, ook die aan de overkant van het perceel. Bomen kappen mag bovendien niet zomaar: dat is streng gereglementeerd en de vergunning bepaalt dat de gekapte bomen gecompenseerd worden: er komt nieuwe aanplant in de plaats. Daarnaast worden de groenbuffers langs beide zijden van het gebouw verbreed, zodat er op de site netto extra groen bijkomt.

Het gebouw is ontworpen volgens de oppervlaktenormen van AGION, het Agentschap voor Infrastructuur in het Onderwijs van de Vlaamse overheid, en volgens de initiatiefnemers wordt aan al die normen voldaan. Diezelfde normen vormen ook de basis waarop de Vlaamse overheid schoolgebouwen subsidieert. Een vergelijking met bijvoorbeeld het VTI van Zandhoven ligt minder voor de hand, omdat dat een praktijkschool is met werkplaatsen, machines en technische ateliers. Voor zo'n school gelden heel andere en veel ruimere oppervlaktenormen. Deze school richt zich op theoretische richtingen, waarvoor andere normen van toepassing zijn. Scholen met een verschillend aanbod naast elkaar leggen op basis van vierkante meters zegt dus weinig over de kwaliteit of de haalbaarheid.

Nee. De vzw wil van start gaan in het schooljaar 2027-2028, met ongeveer 150 leerlingen in de eerste graad (1ste en 2de jaar). Daarna groeit de school jaar na jaar mee met haar leerlingen. Pas na zes jaar wordt het volledige aantal van 600 bereikt. Dat geeft de buurt en de gemeente ruim de tijd om mee te evolueren en om onderweg bij te sturen waar nodig.

De wetgeving verbiedt scholen om voorrang te geven op basis van woonafstand. Dat geldt voor élke school in Vlaanderen. Maar in de praktijk komt deze school terecht in het inschrijvingssysteem van Ranst, als enige middelbare school in de gemeente. Ouders schrijven hier dus heel bewust en gericht in, en kunnen deze school niet als reservekeuze aanhouden naast een inschrijving in bijvoorbeeld Antwerpen. Er komt bovendien een samenwerking met de basisscholen van Ranst en Wommelgem. Zo ontstaat er een gerichte vraag uit de eigen streek, zodat er elders in de regio plaatsen vrij, wat de keuzemogelijkheden voor alle jongeren verbetert.

Ja, en dat gebeurde bovendien vóór de plannen vastlagen, niet pas toen het gele bord verscheen. Er waren gesprekken met de buurt op 7 november, 2 december, 22 januari en 23 juni, eerst met de directe buren en daarna met de ruimere omgeving. Elke ronde leidde tot concrete aanpassingen: de groenbuffer langs beide zijden van het gebouw werd verbreed, het wandelpad werd ver van de perceelsgrenzen ingeplant om inkijk en geluidshinder te vermijden, er kwam een veilige doorsteek naar de Kempenlaan zodat de achterliggende woonwijk ontlast blijft, en de kiss-and-ridezone werd heringericht met 90°-parkeren zodat alle manoeuvres op eigen terrein gebeuren. Op het laatste overleg kwamen er geen bouwtechnische opmerkingen meer.